ผู้แต่ง : ธีร์
ที่มา : http://www.pantown.com/board.php?id=3414&area=&name=board3&topic=65

—————————————————————————————————

มาตามสัญญาที่ให้ไว้กับป้าจิ๊กครับ จะเล่าเรื่องการจัดแสงในสตูดิโอแบบง่ายๆ พอสังเขปให้เอาไปปรับใช้กันตามอัตภาพ

การถ่ายภาพบุคคลในสตูดิโอก็คือการถ่ายในห้องไม่ใช่กลางแจ้ง ฉากหลังเป็นฝาผนังหรือฉากกั้น

ไฟ ในการถ่ายแบบโปรยุ่งมากมากครับ แต่แบบเราๆ อาจเป็นโคมไฟเขียนหนังสือขนาด 60-100 แรงเทียน จะเป็นไฟหลอดแดงหรือหลอดนีออนก็ได้ (อย่าลืมปรับค่าแสงด้วย) สามารถปรับสูงตำ่ได้ (บางทีอาจต้องใช้โต๊ะ-ตู้-เก้าอี้เป็นฐาน) ควรมีสายไฟยาวพอควร (หาสายต่อเตรียมไว้) เพื่อลากโป๊ะไฟเข้าหรือออกห่างจากนางแบบเพื่อลดหรือเพิ่มแสง ควรใช้ขาตั้งกล้องด้วยครับ

แผนผังนี้แสดงนางแบบนั่งหรือยืนห่างจากฉากประมาณ 1-2 ฟุตอยู่ในจุดศูนย์กลางของวงกลม แนวเส้นรอบวงเป็นจุดวางโป๊ะไฟ ถ้าจะเลื่อนโป๊ะไปทางซ้ายหรือขวาให้เลื่อนไปตามแนวเล้นรอบวงนะครับ คือต้องรักษารัศมีห่างจากนางแบบเท่าๆ กัน

ถ้าจะเลื่อนเข้าหรือออกจากนางแบบให้เลื่อนไปตามแนวเส้นรัศมี

การจัดไฟง่ายที่สุดมี 2 แบบครับ แบบแรกใช้โปํะไฟสองดวง (2-Light Setup) และแบบที่สองใช้สามดวง (3-Light Setup)

เรา จะมาว่ากันถึงแบบแรกก่อนนะครับ โปํะไฟดวงที่ 1 เรียกว่าไฟหลัก (Keylight or Main Light) เป็นไฟที่ทำให้เรามองเห็นสิ่งต่างๆ ในห้องคือส่องให้เห็นภาพนางแบบชัดเจน ปกติไฟหลักจะวางตรงกลางเหนือกล้องถ่ายรูปเล็กน้อย ส่วนโป๊ะไฟดวงที่ 2 เรียกว่าไฟสร้างแสงเงา (Fill Light) วางไว้ข้างนางแบบเพื่อให้เกิดด้านสว่างกับด้านมืดบนใบหน้านางแบบ

ทีนี้มาถึงวิธีการจัดแสงละครับ…

แบบที่ 1 แสงกว้าง: วางโป๊ะไฟตามผัง ให้นางแบบหันหน้าไปยังมุมตรงข้ามโป๊ะไฟด้านข้าง-ใบหูตรงกับโป๊๊ะไฟ จะเห็นแสงสว่างบนใบหน้ากว้างขวางมาก เกิดเงาดำที่ขอบใบหน้าและสันจมูกตรงข้ามกับแสงเป็นเส้นเล็กๆ วางไฟด้านข้างสูงกว่าหัวนางแบบเล็กน้อยเพื่อให้เกิดเงาดำใต้คาง

แบบที่ 2 เงา 1 ใน 3: ให้นางแบบหันหน้าตรงข้ามกับแบบแรก คือให้จมูกตรงกับไฟข้าง จะเกิดเงา 1/3 ของใบหน้า เงาขับสันจมูกโด่งขึ้น

แบบที่3 จิตรกร: ตำราฝรั่งเรียกว่าแบบ Rembrandt ซึ่งเป็นชื่อของจิตรกรเยอรมันผู้วาดใบหน้าคนได้สวยที่สุดและชอบให้แางเงาแบบ นี้ คล้ายแบบที่ 2 เพียงแต่เลื่อนโป๊ะไฟด้านข้างถอยหลังเล็กน้อย ให้เงาปลายจมูกสัมผัสกับเงาที่โหนกแก้ม จะช่วยให้โหนกแก้มดูเด่นขึ้น

แบบที่ 4 แบ่งครึ่ง: นางแบบหันหน้าตรงกล้อง วางโป๊ะไฟสองดวงเป็นมุมฉากกัน คือโป๊ะไฟ 1 ตรงหน้านางแบบ โป๊ะไฟ 2 ตรงใบหู จะเกิดแสงเงาแบ่งครึ่งใบหน้า

แบบที่ 5/1 ผีเสิ้อ1: ฝรั่งเรียกแบบ Butterfly1 นางแบบหน้าตรง โป๊ะไฟอยู่ตรงหน้าทั้งสองดวง ไฟหลักอยู่เหนือกล้องเล็กน้อบตามปกติ ไฟสร้างแสงเงาอยู่สูงกว่า จะเกิดแสงเต็มใบหน้า ที่เห็นชัดคือเกิดเงารูปผีเสื้อใต้จมูก เหมาะสำหรับนางแบบจมูกโด่งปลายแหลม

แบบที่ 5/2 ผีเสื้อ2: Butterfly2 วางโป๊ะไฟด้านข้างไว้ที่ 45 องศา ยกสูง นางแบบหันหน้าไปยังโป๊ะไฟดวงนี้ จะเกิดเงารูปผีเสื้อใต้จมูกเหมือนกัน เพียงแต่นางแบบผินหน้าเท่านั้น วิธีนี้เป็นวิธีที่ใช้กันมากที่สุดครับ

การที่จะจัดไฟแบบไหนขึ้นอยู่กับใบหน้านางแบบนั่นเอง ช่างภาพที่ชำนาญ-พอเห็นหน้านางแบบจะรู้เลยว่าควรจัดแสงแบบไหน ลองไปฝึกกันดูนะครับ จำไม่ยากหรอกครับ

ข้อแนะนำ – ควรมีผู้ช่วยเลื่อนโป๊ะไฟ เพราะเราจะเห็นภาพบนจอภาพได้สะดวกว่าแสงเงาได้ที่หรือยัง ไม่ต้องวิ่งไปวิ่งมา…เหนื่อยครับ